ΟΗΕ και παγκόσμια αναταραχή

Το νέο άρθρο του εκπροσώπου της Προεδρίας Ιμπραχίμ Καλίν που δημοσιεύτηκε στην αγγλόφωνη εφημερίδα Daily Sabah στις 16 Σεπτεμβρίου 2017

ΟΗΕ και παγκόσμια αναταραχή

 

Ο κόσμος έχει ανάγκη από δικαιοσύνη, ειρήνη, ισότητα, συμπόνοια και σοφία – τις αιώνιες αξίες της ανθρωπότητας που μοιραζόμαστε και τις οποίες το παρόν σύστημα των ΗΕ δεν μπορεί να δώσει

 

 

Αυτή την εβδομάδα οι παγκόσμιοι ηγέτες θα ταξιδεύουν στη Νέα Υόρκη για να λάβουν μέρος στην 72η Γενική Συνέλευση του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών σε έναν καιρό εντεινόμενου παγκόσμιου χάους και αναταραχής. Όσο ο ΟΗΕ και τα διάφορα θεσμικά του όργανα επιδιώκουν να κάνουν καλό για τον κόσμο, δεν θα μπορέσουν να ανταπεξέλθουν σε οποιοδήποτε πιεστικό ζήτημα, εφόσον η σημερινή οργανωτική του δομή παραμένει η ίδια.

 

Από την επίσημη ίδρυσή του το 1945, το σύστημα των Ηνωμένων Εθνών αντιμετώπισε προκλήσεις από την έλλειψη ισχυρής ηγεσίας, πόρων και μιας πραγματικά κοινής παγκόσμιας ατζέντας. Φέτος, δεν θα είναι καθόλου διαφορετικά. Ο οργανισμός των 193 μελών, ο μεγαλύτερος στον πλανήτη και στην ιστορία, θα δει ομιλίες και συναντήσεις που θα προσπαθούσαν να χρησιμοποιήσουν αυτό το παγκόσμιο φόρουμ για να ασκήσουν πίεση κυρίως σε μια στενού πλαισίου και περιορισμένη πολιτική και οικονομική ατζέντα.

 

Αυτό δεν σημαίνει ότι κάποιοι καλοί άνθρωποι από αρχηγούς κρατών μέχρι αντιπροσώπους και εργαζόμενους στα ΗΕ δεν θα προσπαθήσουν να εξασφαλίσουν πραγματική αλλαγή για το καλό του παγκόσμιου χωριού μας. Το θέμα δεν είναι τόσο τα άτομα και η συνείδησή τους, αλλά η σημερινή διάρθρωση του Συμβουλίου Ασφαλείας που ευνοεί τα συμφέροντα των πέντε μόνιμων μελών που βρίσκονται σε αυτό έναντι του υπόλοιπου κόσμου. Δεν υπάρχει λογική και δημοκρατική απάντηση στο ερώτημα γιατί αυτά τα πέντε μόνιμα μέλη παραμένουν σε αυτό το συμβούλιο επί 72 χρόνια από την ίδρυση των ΗΕ και πώς μπορούν να δικαιολογήσουν τη διατήρηση του status quo στον 21ο αιώνα. Αυτό αναγκάζει τα ΗΕ να αποτυχγάνουν σε όλα τα πιεστικά ζητήματα στον κόσμο.

 

Το θέμα της φετινής Γενικής Συνέλευσης είναι "Εστιάζοντας στους ανθρώπους: Πασχίζοντας για την ειρήνη και μια αξιοπρεπή ζωή για όλους σε έναν αειφόρο πλανήτη". Αυτός είναι ένας ευγενής στόχος και όλοι πρέπει να συμβάλουν για την υλοποίησή του. Αλλά οι πραγματικότητες στην πράξη λένε πολλά για την αποτυχία της διεθνούς κοινότητας στο σύνολό της να προστατεύσει τους φτωχούς και τους καταπιεσμένους και να προσφέρει μια "αξιοπρεπή ζωή για όλους". Η πραγματικότητα είναι ο καπιταλισμός των διαπλεκόμενων συμφερόντων. Η πραγματικότητα είναι οι πόλεμοι, οι πόλεμοι δι’ αντιπροσώπων και περισσότεροι πόλεμοι, έτσι ώστε τα έθνη-κράτη να επιδεικνύουν την δύναμή τους και οι εταιρείες όπλων να μπορούν να βγάζουν περισσότερα χρήματα. Η πραγματικότητα είναι ότι οι πλούσιοι γίνονται πλουσιότεροι και οι φτωχοί γίνονται φτωχότεροι μέρα με τη μέρα. Η πραγματικότητα είναι ότι εκατοντάδες εκατομμύρια άνθρωποι σε όλο τον κόσμο ζουν σε άθλια φτώχεια μπροστά στα μάτια του κόσμου και σε πλήρη αδιαφορία των πλουσιότερων εθνών της Ευρώπης και των Ηνωμένων Πολιτειών.

 

Μια πρόσφατη έκθεση των ΗΕ επιβεβαιώνει αυτήν την θλιβερή πραγματικότητα. Μοιραζόμενος τα πορίσματα της έκθεσής του, ο Saad Alfarargi, ειδικός εισηγητής του ΟΗΕ για το δικαίωμα στην ανάπτυξη, δήλωσε ότι "οι άνθρωποι στις αναπτυσσόμενες χώρες πληρώνουν ένα βαρύ τίμημα για τις διεθνείς ενέργειες πέρα από τον έλεγχό τους". Πρόσθεσε ότι "βρισκόμαστε μπροστά σε κάποιες από τις μεγαλύτερες προκλήσεις που έχει δει ποτέ ο κόσμος, χωρίς την παγκόσμια δέσμευση για αλλαγή".

 

Μπορεί ο ΟΗΕ να παράσχει την "παγκόσμια δέσμευση για αλλαγή;" Η απλή απάντηση είναι όχι. Ο λόγος είναι ότι ζούμε σε μια εποχή εθνικών κρατών και διακρατικών εταιρειών που επιδιώκουν να χρησιμοποιήσουν την παγκοσμιοποίηση για να εξυπηρετήσουν τα συμφέροντά τους και τίποτα άλλο. Η σημερινή δομή των ΗΕ δεν μπορεί να διασφαλίσει την δικαιοσύνη και την ισότητα ακόμη και μεταξύ των κρατών μελών. Η ηγεμονία του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ υπονομεύει κάθε ελπίδα για μια βιώσιμη λύση σε πολέμους, κατοχές και εθνοκαθάρσεις από τη Συρία και την Παλαιστίνη μέχρι την Μιανμάρ.

 

Οι μηχανισμοί λήψης αποφάσεων έχουν παραλύσει. Όπως πριν στη Συρία, έτσι και τώρα στη Μιανμάρ, ο ΟΗΕ δεν έχει καμία δύναμη να αποτρέψει τις συγκρούσεις, τις εθνικές εκκαθαρίσεις, τα εγκλήματα πολέμου και τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας. Πιο πρόσφατα, οι βιαιότητες που διαπράχθηκαν εναντίον των Ροχίνγκια στη Μιανμάρ χρειάστηκαν εβδομάδες για να καταχωρηθούν στη διεθνή κοινότητα και ο ΟΗΕ έλαβε μια σωστή αλλά αργοπορημένη απόφαση μόνο αφού πάνω από 400 χιλιάδες μουσουλμάνοι Ροχίνγκια εξαναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους κάτω από τα όπλα του στρατού της Μιανμάρ και Βουδιστών εθνικιστών.

 

Ο πρόεδρος της Δημοκρατίας Ερντογάν μόνος του κατέβαλε εξαιρετικά μεγάλη προσπάθεια για να κινητοποιήσει τον ΟΗΕ και τις χώρες του κόσμου για να υψώσουν τη φωνή τους απέναντι στη σφαγή των Ροχίνγκια.

 

Η Τουρκία αυτή τη στιγμή είναι η μόνη χώρα στον κόσμο που παρέχει βοήθεια στους Ροχίνγκια στην Μιανμάρ και το Μπαγκλαντές. Η πρώτη κυρία της Τουρκίας, Εμινέ Ερντογάν, συνοδευόμενη από δύο υπουργούς, πήγε στο Μπαγκλαντές για να δει από πρώτο χέρι τι συμβαίνει εκεί πέρα. Οι Ροχίνγκια μπορούν να είναι σίγουροι ότι η Τουρκία δεν θα σταματήσει ποτέ την βοήθεια έως ότου τελειώσει αυτή η ανθρωπιστική καταστροφή.

 

Ο Ερντογάν έχει δίκιο όταν λέει ότι "ο κόσμος είναι μεγαλύτερος από πέντε", όταν αναφέρεται στα πέντε μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας. Ο κόσμος έχει ανάγκη από δικαιοσύνη, ειρήνη, ισότητα, συμπόνοια και σοφία – τις αιώνιες αξίες της ανθρωπότητας που μοιραζόμαστε και τις οποίες το παρόν σύστημα των ΗΕ δεν μπορεί να δώσει. Το σύστημα των ΗΕ οφείλει να μεταρρυθμιστεί και να αναδιαρθρωθεί εάν ο ΟΗΕ πρόκειται να έχει κάποιο νόημα και σχετικότητα τον 21ο αιώνα.

 

Το δίλημμα είναι ότι τα πέντε μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας θα πρέπει να δώσουν τη συγκατάθεσή τους για να καταστήσουν δυνατή αυτή τη μεταρρύθμιση. Φυσικά, δεν θα συγκατατεθούν ποτέ σε αυτό. Η άλλη εναλλακτική λύση είναι η Γενική Συνέλευση, δηλαδή τα 193 κράτη μέλη, να συνέλθουν και να επιβάλουν την αλλαγή. Αλλά ούτε αυτό είναι δυνατό επειδή τα μικρά και φτωχά έθνη του κόσμου, τα οποία υποτίθεται ότι έχουν μία ψήφο σε όλες τις αποφάσεις του ΟΗΕ, βρίσκονται υπό την πίεση και την καθοδήγηση των μεγάλων και πλούσιων εθνών. Οι μικροί και οι φτωχοί δεν θα έχουν ποτέ την τόλμη να αμφισβητήσουν το status quo επειδή γνωρίζουν ότι θα αντιμετωπίσουν κάθε μορφής πίεση και παρενόχληση από τους "μεγάλους αδελφούς".

 

Είναι λυπηρό να βλέπεις ότι ο ΟΗΕ δεν μπορεί να βγει από αυτόν τον λαβύρινθο.

 

Η ελπίδα βρίσκεται κάπου αλλού. Παρά τα τεράστια διαρθρωτικά εμπόδια, χώρες με την ίδια νοοτροπία και παρόμοια ατζέντα, σοφία και συνείδηση μπορούν ακόμα να κάνουν πολλά καλά για τους φτωχούς, τους αδύναμους και τους καταπιεσμένους του κόσμου. Το μόνο που χρειάζονται είναι να ενώσουν τις δυνάμεις τους, να εργαστούν πάνω σε μια κοινή ατζέντα και να έχουν το θάρρος και την αποφασιστικότητα για να δώσουν δικαιοσύνη, ισότητα και σεβασμό.


Λέξεις-κλειδιά: ΟΗΕ , Daily Sabah , Ιμπραχίμ Καλίν

ΣΧΕΤΙΚΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ