Καμία ειρήνη χωρίς δικαιοσύνη

Το νέο άρθρο του εκπροσώπου της Προεδρίας της Δημοκρατίας Ιμπραχίμ Καλίν που δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Daily Sabah στις 6 Οκτωβρίου 2018

Καμία ειρήνη χωρίς δικαιοσύνη

 

Η ειρήνη ως διαχρονική αξία μπορεί να επιτευχθεί μόνο όταν βασίζεται στη δικαιοσύνη. Όλες οι άλλες επιλογές είναι καταδικασμένες να αποτύχουν.

Ο βραβευμένος με Πούλιτζερ αείμνηστος δημοσιογράφος Άντονι Σαντίντ που πέθανε το 2012 από κρίση άσθματος ενώ κάλυπτε το συριακό πόλεμο, κάποτε επεσήμανε ότι η μοναδική λέξη που ακούς όπου και αν πας στη Μέση Ανατολή  και τον μουσουλμανικό κόσμο δεν είναι η δημοκρατία, τα πολιτικά δικαιώματα ή ακόμη και ελευθερία αλλά η «δικαιοσύνη». Δεν πρόκειται για μια τυχαία παρατήρηση. Πηγαίνει στην καρδιά του προβλήματος όχι μόνο στα μουσουλμανικά εδάφη αλλά σε όλο τον κόσμο. Επαναλαμβάνει την απλή αλλά θεμελιώδη άποψη ότι δεν μπορεί να υπάρξει καμία ειρήνη, τάξη και ασφάλεια χωρίς την δικαιοσύνη.

Πάρτε το Παλαιστινιακό ζήτημα. Είναι η μακροβιότερη κατοχή της σύγχρονης ιστορίας. Το έπος του παλαιστινιακού λαού δεν έχει ισοδύναμο σε καμία άλλη πολιτική σύγκρουση στον 20ο αιώνα. Από το 1948 αναρίθμητες πρωτοβουλίες έχουν επιδιώξει την επίλυση της σύγκρουσης. Τα έθνη έχουν πολεμήσει για το ζήτημα. Αλλά καμία ειρηνευτική πρωτοβουλία δεν έλυσε τη σύγκρουση. Γιατί; Σε αντίθεση με όσα ισχυρίζονται οι Ισραηλινοί προπαγανδιστές, δεν είναι διότι οι Παλαιστίνιοι και οι Άραβες δεν ενδιαφέρονται για την ειρήνη ή επειδή το Ισραήλ δεν έχει εταίρο ειρήνης. Είναι επειδή οι αποκαλούμενες ειρηνευτικές προτάσεις πάντα υπολείπονταν βασικών στοιχείων δικαιοσύνης για τους Παλαιστίνιους. Η διαίρεση των παλαιστινιακών εδαφών και η στέρηση των Παλαιστινίων από τα βασικά τους δικαιώματα για την ασφάλεια του Ισραήλ δεν μπορεί να οδηγήσει σε μια βιώσιμη ειρήνη διότι δεν βασίζεται στη δικαιοσύνη! Μια διαρκής ειρήνη θα είναι δυνατή μόνο αν και όταν παραχωρηθούν στους Παλαιστίνιους τα δικαιώματα τους και απολαύσουν ίση και δίκαιη μεταχείριση. Κανένα ζήτημα ασφαλείας ή πολιτική επείγουσα ανάγκη δεν θα αλλάξει αυτό το γεγονός.

Ο συριακός πόλεμος είναι μια άλλη περίπτωση όπου μια πολιτική λύση θα είναι εφικτή μόνο όταν βασίζεται στη δικαιοσύνη για όλους. Με τη βοήθεια των συμμάχων του, το συριακό καθεστώς μπορεί να υποστηρίξει ότι κέρδισε τον πόλεμο. Αλλά αυτό δεν το καθιστά δίκαιο ή νόμιμο. Οι αδιάντροπες προσπάθειες του καθεστώτος να σβήσει τη συριακή αντιπολίτευση από το έδαφος και από το διαπραγματευτικό τραπέζι δεν θα φέρουν ειρήνη ή σταθερότητα στη Συρία. Μια διαρκής ειρήνη είναι δυνατή μόνο με την ίση και δίκαιη μεταχείριση όλων των Σύρων.

Η ίδια αρχή ισχύει και για το αυξανόμενο χάσμα μεταξύ των πλουσίων και φτωχών χωρών του κόσμου. Το γεγονός ότι το τρέχον οικονομικό σύστημα καθιστά πλουσιότερες τις πλούσιες χώρες και διατηρεί τις φτωχές σε μια ατέλειωτη άβυσσο φτώχειας δεν κάνει το κόσμο καλύτερο.

Στην ισλαμική πνευματική παράδοση δικαιοσύνη σημαίνει «να βάζεις τα πράγματα στη θέση που τους αξίζει». Είναι να δίνεις στο κάθε πράγμα αυτό που του προσήκει. Να αναγνωρίζεις το δικαίωμα του καθενός ανεξάρτητα από τη θέση, την εθνικότητα ή τη θρησκεία του. Ως καθολική αρχή, συγκρατεί μια κοινωνία. Ως κοινωνικοπολιτική αρχή, διατηρεί την τάξη και τη σταθερότητα.

Με αυτή την ευρεία έννοια, η ειρήνη δεν μπορεί να είναι μονάχα η απουσία πολέμου διότι δεν αρκεί να εμποδίζεις προσωρινά τη διαμάχη για την επίτευξη της ειρήνης. Πρέπει να έχει άλλα στοιχεία που θα κάνουν την ειρήνη μια διαρκή πραγματικότητα. Αυτό που ορισμένοι μελετητές αποκάλεσαν «θετική ειρήνη» προϋποθέτει ηθικές και πολιτικές αρχές με τις οποίες μπορεί η ειρήνη να καταστεί διαρκής και να δημιουργήσει ασφάλεια, σταθερότητα και ευημερία για όλους. Επανερχόμαστε στην αρχή της δικαιοσύνης, ήτοι, να βάζεις όλα τα πράγματα στη σωστή τους θέση και να δίνεις αυτά που τους αρμόζουν.

Αυτά ήταν μεταξύ των θεμάτων που συζητήθηκαν στο 2ο TRT World Forum που πραγματοποιήθηκε στην Ιστάνμπουλ στις 3-4 Οκτωβρίου με θέμα «Οραματίζοντας την Ειρήνη και την Ασφάλεια σε έναν Κατακερματισμένο Κόσμο». Φέρνοντας κοντά παγκόσμιους ηγέτες και κορυφαίους ειδικούς, το Φόρουμ εξέπεμψε ένα ισχυρό μήνυμα για την ειρήνη, την τάξη, την ασφάλεια και τη δικαιοσύνη σε ένα όλο και πιο χαοτικό και διαταραγμένο κόσμο. Στην ομιλία του στην καταληκτήρια συνεδρία ο Πρόεδρος Ερντογάν υπογράμμισε την ακλόνητη πίστη του σε μια ειρηνική παγκόσμια τάξη που βασίζεται στη δικαιοσύνη. Από την τρέχουσα δομή του ΟΗΕ και την ένταξη της Τουρκίας στην ΕΕ μέχρι το συριακό πόλεμο και τη παλαιστινιακή σύρραξη, υπογράμμισε την παγκόσμια ειρηνευτική διπλωματία της Τουρκίας που αναζητά ειρήνη και δικαιοσύνη όχι μόνο για τους ισχυρούς και τους πλούσιους αλλά για όλα τα έθνη στον κόσμο.

Σε αυτόν τον κόσμο της αυξανόμενης αλληλεξάρτησης κανείς δεν είναι ασφαλής μέχρι όλοι να είναι ασφαλείς. Κανένα έθνος δεν θα απολαύσει την ευημερία με όλη τη σημασία του όρου έως ότου ο πλούτος μοιραστεί δίκαια. Ένας κόσμος χωρίς δικαιοσύνη δεν μπορεί να είναι ένα ασφαλές μέρος για κανέναν. Δημιουργεί μόνο συγκρούσεις και δεινά. Και καθιστά όλους απροστάτευτους και ανασφαλείς.

Η ειρήνη ως μια διαχρονική αξία μπορεί να επιτευχθεί μόνο όταν βασίζεται στη δικαιοσύνη. Όλες οι άλλες επιλογές είναι καταδικασμένες να αποτύχουν.



ΣΧΕΤΙΚΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ