زبانها و گفتمانهایی که می توانیم در جامعه استفاده کنیم

در این دوره، حوادث، روابط و تحولات بسیار سریع جریان می یابند و این سرعت تقریبا از آغاز بشریت تاکنون بی نظیر بوده است.

زبانها و گفتمانهایی که می توانیم در جامعه استفاده کنیم

جهانی شدن زندگی ما را در مسیری چند وجهی تغییر می دهد. در گذشته، تحولاتی که نمی توانستند در قرون طولانی روی دهند اکنون در زمان کوتاهی ظهور می یابند. دیوید هاروی جامعه شناس، این وضعیت را به عنوان فشردگی زمان و مکان توصیف می کند. در این دوره، حوادث، روابط و تحولات بسیار سریع جریان می یابند و این سرعت تقریبا از آغاز بشریت تاکنون بی نظیر بوده است. اماکن جغرافیایی دور به هم نزدیک می شوند و آنهایی که نزدیک هستند از هم دور می شوند. اورتگا گاست می گوید: تمدن پیشرفته یک مشکل دشوار است. او معتقد است که با گسترش پیشرفت، مخاطرات نیز رشد می کند. به این صورت که زندگی رفته رفته بهتر، زیبا تر و بصورت اجتناب ناپذیری پیچیده ترو دشوارتر می شود.

 

در برنامه این هفته این موضوع را از طریق ارزیابیهای دکتر قدرت بلبل رییس دانشکده علوم سیاسی دانشگاه بیازیت ترکیه دنبال خواهیم کرد.

 

در حال حاضر مسئله اصلی پاسخ به این پرسش است که افراد و دولتها با تنوعات بسیاری که در جنبه های متعدد حیات اجتماعی وجود دارد چگونه می توانند با هم پیوند برقرار کنند. زیرا همراه با وجود پیچیدگی بسیار در حیات سنتی شاهد فراموش آن تحت فشار حیات مدرن هستیم و همین امر ابهام گسترده ای را بوجود آورده که دربرگیرنده نفرتها و بیگانه سازیها و رویارویی هاست. در واقع بسیاری از اندیشه ها و رفتارهای اجتماعی که در دورانهای عادی مقبولند در روزگاری که واجد ابهام هستند در هم می تنند و سبب تنش و اختلال می گردند.

 

چه گفتمانی باید حاکم شود؟ گفتمان تظاهرات، مخالفت و یا حزب حاکم!

افراد، جوامع، سازمان ها، ایالت ها، در قبال افراد و نهادهایی که در اطراف ما هستند چه نوعی از زبان و گفتمان را باید در پیش بگیرند؟ نباید فراموش کرد که دیدگاهای ارائه شده از نظر جوامع، سازمان ها و روابط بین دولتی به راحتی قابل توضیح است. مردم در میان خود چه نوع روابطی را باید داشته باشند؟ آیا می خواهید در قبال آنها همواره از یک سبک انتقادی استفاده کنید و به عنوان مثال تبدیل به آقای مخالف شوید؟ یا قصد دارید از زبانی سازنده و مفید استفاده کنید؟

 

اجازه دهید توضیح دهم که منظور من چیست. من به جلسه وزرای سابق، نمایندگان و رهبران کشورهای اسلامی دعوت شده بودم. جلسه یک جلسه غیر عمومی، در یک هتل بود. اما مکالمات میان مدعوین فوق العاده پرهیجان بود. هنگامی که واعظی در تریبون ظاهر میشد، سوگندها بر زبان رانده میشد و شنوندگان نیز شعارهایی را در له گفته های سخنران بر زبان می راندند.

 

نوبت به من رسید. من نیز چنین گفتم: بله، دنیای اسلام مشکلات بسیار دردناکی دارد. اما این یک جلسه غیر علنی و داخلی است. ما باید قادر به حل خونسردانه این مشکلات عمیق و تولید راه حل های لازم باشیم. همانطور که می توانید تصور کنید، در میان مجموعه ای از مکالمات داغ ، سخنرانی من که مدعوین را به آرامش دعوت میکرد، با تشویق ویژه ای روبرو نشد.

 

 

با این حال، این جلسه سه نوع گفتار و یا سه نوع موقعیت زبانی را به من آموخت.

1/ گفتمان و زبان تظاهراتهای خیابانی. زبان خیابانی یک زبان بسیار موثر است که باید به دقت و در زمان مشخص استفاده شود. گاهی اوقات تظاهراتهای خیابانی می توانند یکی از موثرترین راه برای رسیدن به هدف باشند. همانطور که در تاریخ 15 ژوئیه در ترکیه مشاهده کد گاهی اوقات پیامی که در خیابانها توسط مردم ارائه شود، تعیین کننده می شود. بنابراین زبان خیابان هنگامی که از آن به خوبی استفاده می شود یک زبان موثر است. اما دعوت مکرر به خیابان نیز نمی تواند تاثیرات ماندگار فرهنگی ایجاد کند. در آن اجلاس زبان مورد استفاده زبان تظاهراتهای خیابانی بود.

 

2/ زبان مخالفت. زبان مخالفان زباني است که در داخل نظام حضور دارد اما قصد ندارد چيزي را بسازد، بلکه تنها از قدرت، حکومت و حاکمیت انتقاد مي کند. ما در میان دوستان و همکاران شاهد برخی افراد هستیم که دائما در مورد دیگران و یا موسسه خود شکایت می کنند، این درست شبیه همان احزاب سیاسی هستند که به طور مداوم بدون ارایه یک راه حل انتقاد می کنند. با این حال، زمانی که انتقادات با پیشنهادات همراه می شود اقدامی سازنده و مثلت خواهد بود.

 

3/ زبان قدرت. این زبان می باید شامل گفتمانی سازنده و وحدت افرین  باشد. این گفتمان را می توان نه تنها برای قدرت های سیاسی بلکه برای افراد در زندگی شخصی نیز مورد توجه قرار داد. بعضی از افراد مایلند تا با زبان قدرت با دیگران مرتبط شوند. استفاده از یک زبان واکنشی و متفاوت بیشتر ممکن است در جوانان رایج باشد. اما با پیشرفت سن یا افزایش اقتدار، انتظار می رود گفتمان قدرت در وضعیتی مطلوب و مقبول مشاهده شود. چرا که می گویند سری که تاج بر سر دارد سنگین می شود. بنابراین لازم است تا به جای هیاهو و هیجان و مخالفت مزمن، راه گشا و موسس و هدایت گرشد.

 

به غیر از این سه زبان، زبان چاپلوسان هم وجود دارد که مستمرا برای به دست آوردن یک مزیت خاص فقط تایید و تکریم می کند.

 

در مقایسه با زبان تظاهرات و مخالفت، زبان قدرت نیاز به بلوغ و تجربه خاص دارد. استفاده از زبان قدرت نیز نیاز به یک فرآیند مشخص دارد. زبان قدرت یک زبان ویژه است که می تواند با کسب تجربه و اصلاح اشتباهات روز به روز قویتر شود. اما شما چگونه از زبان خود در زندگی روزمره استفاده می کنید و  به کدام زبان از 4 زبان فوق سخن می گویید؟


برچسب ها: گفتمان , زبان

خبرهای مرتبط