تۆرکیأنینگ گۆن ترتیبی ۲۴: تۆرکیأنینگ ترورچیلیق بیلن گؤره‌شینده تأزه دکترین

جان آجون؛ سیاسات، ایقدیصادیه‌ت و جمغیت غازناسی- ستا

تۆرکیأنینگ گۆن ترتیبی ۲۴: تۆرکیأنینگ ترورچیلیق بیلن گؤره‌شینده تأزه دکترین

 

 

سیاسات، ایقدیصادیه‌ت و جمغیت غازناسی- ستانینگ عیلمی بارلاغچیسی، یازیجی جان آجون ینگ مسئله بۇیونچا سینینی اۇقایارسینگیز:

تۆرکیأیننگ تأزه ترورچیلیغا قارشی گؤره‌ش دکترینی نه لاییقلیقدا ایندی ترورا قارشی سرحت آشا حرکتلر بیلن چأره گؤرِر و اۇنی دؤرأن یرینده یۇق ادر.

تۆرکیأنینگ ۱۵-نجی ایول داقی آغدارلیشیغا سینانشیغیندان سۇنگ ایغلان ادن تأزه ترورچیلیغا قارشی دکترینیه لاییقلیقدا ایندی ترورا قارشی سرحت آشا حرکتلر بیلن چأره گؤرِر و اۇنی دؤرأن یرینه یۇق ادر.

تۆرکیأنینگ ترور قوراماسی بیلن گؤره‌ش باراسینداقی تأزه دکترینینه لاییقلیقدا قورالان فیرات قالقانی حرکتی بیلن سرحدینی داعش تروریندان صاپلاندان سۇنگ زیتین شاحاسی حرکتی بیلن عفرین شأهِرینی ترورچیلیقدان صاپلاماغی باشاردی. تۆرکیأنینگ ترور قوراماسی پ. ک. ک/ ی. پ. گ قارشی گؤره‌شی عفرین دن سۇنگ قندیل ده، سانجاردا و منبج ده دۇوام ادیأر. قندیله قورالجاق اۇپراسیالار بیرنأچه آی اۇزالدان پلانلانیپ منبج اۆچین آمریکا بیلن دیپلماتیک کاناللاردان ایش میلناماسی کِسگیتله‌ندی، سانجار اۆچین بۇلسا هم دیپلماتیک هم ده حاربی میلنامالار دۆزۆلدی.

تۆرکیأنینگ ترورچیلیغا قارشی گؤره‌شی بارادا بیانات برن تۆرکیأنینگ جمهورباشلیغی أردۇغان "قشونیمیز ترورچیلارینگ هینلرینه تاراپ باریار. عفرین، جرابلس، الباب و اعزاز –ی قان‌حۇرلاردان نأحیللی صاپلان بۇلسا، قندیل دأکی ترور باتغالیغینی هم آلله یۇل برسه قوراداریس. آشاچی ترور قوراماسی نینگ سیاسی یارانلارینا یۇلداشلیق ادیأنلر بینجالیق بۇلسا دا تروری یوردونگ گۆن ترتیبیندن دۇلولیغینا چیقاراریس. البتده ایلکی بیلن دۆین عفرین حرکتینه گؤرکِزِن قارشیلیقلارینی شو گۆنکی گۆنده قندیل ده گؤرکِزیأن قاپیلارا سایلاودا یاتدان چیقماجاق ساپار برریس" دییپدی.

پرزیدنت رجب طیب اردوغان ۱۱-نجی ایون‌دا "قندیل و سانجارا اۇپراسیا باشلاتدیق. ۲۰ اوچاریمیز بیلن ۱۴ یری ساندان یچقاردیق. اردولار و دۇلانیپ گلدیلر. قوتارمادی، دۇوام ادر" دیمه‌گی بیلن رسمی تایدان ایغلان ادیلن قندیل حرکتی اۆچین طایارلیقلار و حرکتلر بیرنأچه آی اۇزال باشلاپدی. تۆرک یؤریته گۆیچلر تاراپیندان آسودالیق بیلن آلینیت باریلان حرکتلر چأگینده ۲۴ کیلومتر قۇلای باریلدی و ۱۱ گؤزه‌گچیلیک بازاسی دؤره‌دیلدی.

تۆرکیه عیراغینگ چأکلریندأکی حرکت بیلن دینگه بیر قندیل دأل، شۇل بیر واغتدا دا ترور قوراماسی تاراپیندان سوریه بیلن عیراغینگ آراسینداقی گچیش زۇلاغی حؤکمۆنده پیدالانیلیان سنجارینگ هم پ. ک. ک – ی. پ. گ یالی حاقیناتوتما قورامالاردان صاپلانماغی ناظاردا توتیار. عیراغینگ مرکزی حؤکۆمتی و آمریکانینگ سانجار اترابینا گلیپ اۇرناشماغیندان سۇنگ پ. ک. ک/ ی. پ. گ بِللی بیر درجه ده بؤلگه دن چکیلیپدی. اِمما پ. ک. ک/ ی. پ. گ نینگ اتراپداقی گۆیچلری اۇل یردن دۇلی گیتمه‌دی.

تۆرکیه ترورچیلیغا قارشی گؤره‌شینی دینگه بیر حاربی حرکتلر بیلن چأکلندیرمه‌یأر. شۇل بیر واغتدا یۇقاری دیپلماتیک تاغللالارینی دۇوام اتدیریأر. عیراغینگ مرکزی حؤکۆمتی و کۆرت اؤزباشداق بؤلگه سی نینگ عیراق دا دۇوام ادیأن اۇپراسیا اولی قارشیلیق گؤرکِزمه‌زلیگی تۆرک دیپلماسیسی نینگ اۆستۆنلیگیدیر. شۇنونگ یالی هم سوریأنینگ ایچینده پ. ک. ک/ ی. پ. گ بیلن بیله لیکده حرکت ادیأن آمریکا بیلن هم منبج اترابی بۇیونچا یۇقاری دیپلماتیک گپله شیکلر گچیریلیپدی.

آمریکا بیلن تۆرکیأنینگ آراسیندا گچیریلن دیپلماتیک گپله‌شیکلرینگ نتیجه‌سینده ایکی یورت منبج اۆچین ایش میلناماسینی کِسگیتله‌دی. منبج میلناماسینا گؤرأ پ. ک. ک/ ی. پ. گ-أ دگیشلی گۆیچلر اتراپدان فیرات دریاسی‌نینگ گۆن‌دۇغارینا چکیلر. تۆرکیه، آمریکا و فرانسیا بیله‌لیکده بارلاغ ایشلرینی هم آلیپ بارار و بؤلگه‌ده بیرلیکده حرکت ادیلر. سۇنگقی تاپغیردا منبج اترابیندا تأزه بیر یرلی مجلیس هم ده قۇرانیش گۆیچلری دؤره‌دیلر.

تۆرکیأنینگ منبج مسئله‌سینده آمریکا بیلن گچیرن گپله‌شیکلری آرقالی ایش میلناماسینی کسگیتله‌مه‌گی دینگه بیر منبج بیلن چأکلی دأل. شۇل بیر واغتدا فیرات دریاسی نینگ گۆن دۇغارینداقی ترور تۇپاری اۆچین نوسغاوی اؤزبۇلوشلیغا ایه بۇلوپ بیلر. منبج میلناماسی‌نینگ اۆستۆنلیک بیلن ایش یۆزۆنه گچیریلمه‌گی، رقه، دیرالزور و تل عبید یتلی یرلرده ده شیله میلنامانینگ دورموشا گچیریلمه‌گینه سبأپ بۇلوپ بیلر. شیله‌لیکده رقه، دیرالزور و تل عبید اتراپلارینداقی یرلی حالق ی. پ. گ نینگ باسیشلاریندان بینجالیق.

عمومان آلناندا ترورچیلیغا قارشی گؤره‌ش بۇیونچا دکترینا لاییقلیقدا کؤپ سانلی اۆستۆنلیک قازانان تۆرکیه گلجککی تاپغیردا بیرنأچه گؤچۆم بیلن تروری دۇلی یۇق اتمه‌ک اۆچین مؤهۆم باشلانغیچلار ادیأر. ترور قوراماسی پ. ک. ک/ ی. پ. گ نینگ سۇنگقی ییللاردا عیراق داقی و سوریه دأکی دارتغینلیقدان پیدالانیپ، یرینی گۆیچلندیرمه‌گیندن سۇنگ تۆرکیأنینگ سرحت‌آشل حرکتلری ترور قوراماسی‌نینگ یرینی و گۆیجۆنی قۇوشاتدی و تۆرکیأنینگ ایچیندأکی ترور هۆجۆملری‌نینگ سانی آزالدی.

تۆرکیه گلجِککی تاپغیردا تروری دۇلولیغینا یۇق اتمه‌ک اۆچین اگیلشیکسیز گؤره‌شمأگه دۇوام ادر.

سیاسات، ایقدیصادیه‌ت و جمغیت غازناسی- ستانینگ عیلمی بارلاغچیسی، یازیجی جان آجون ینگ مسئله بۇیونچا سینینی اۇقادینگیز.



دِگیشلی حابارلار